Pastinaak

Pastinaak

De Pastinaak is een soort wortel, die behoort tot de ‘vergeten groenten‘, net als de aardpeer en de schorseneren. Al deze groenten zijn een tijdlang uit het oog verloren geweest, maar hebben hun weg terug gevonden. Steeds vaker worden deze groenten weer ‘hervonden’ en bijvoorbeeld pastinaak en schorseneren, zijn steeds beter verkrijgbaar. Gewoon in de supermarkt zijn ze vaak alweer te vinden.

Pastinaak (de officiële naam is: Pastinaca sativa subsp. sativa) ofwel witte wortel is een plant uit de schermbloemenfamilie (Apiaceae). Het is een circa 20 cm lang wortelgewas met een zoete anijsachtige smaak en een crème-witte kleur. Deze wortels worden doorgaans in de tweede helft van april gezaaid. Bij vroeger zaaien gaat de plant al in het eerste jaar bloeien. Hoewel de pastinaak al in de zomer kan worden geoogst wordt deze meestal gezien als wintergroente. Vaak wacht men met rooien tot er een koude periode is geweest, dit zou de smaak ten goede komen. Oogsten is de hele winter door mogelijk omdat de wortel in de grond niet bevriest.

Herkomst en oorsprong Pastinaak

De pastinaak komt oorspronkelijk uit het gebied rond de Middellandse Zee. De pastinaak was al bekend bij de Oude Grieken en de Romeinen. De plant was oorspronkelijk zo groot als een gewone wortel (peen). Bij hun trek naar het noorden namen de Romeinse soldaten deze groente mee. Daar bleek dat de pastinaak in koudere gebieden veel groter werd. De pastinaak kwam in de Middeleeuwen naar West-Europa en was vóór de introductie van de aardappel een belangrijk volksvoedsel. In Groot-Brittannië en Ierland is de “witte wortel” populair gebleven. In de Verenigde Staten aten de immigranten aanvankelijk ook pastinaken, meegebracht door de Engelsen. Net als elders is ook daar de pastinaak vervangen door de aardappel.

Pastinaak bereiden

Voor het bereiden van de pastinaak, kunnen gemakkelijk recepten met winterpeen worden gebruikt. Net als de winterwortel kan deze witte wortel zowel rauw als gekookt of gestoofd worden gegeten. De pastinaak kan worden gebakken of gebruikt in een stamppot. Daarnaast is het mogelijk om de pastinaak in dunne plakjes te schaven en te frituren. Gefrituurd lijkt het op aardappelchips. De pastinaak wordt onder andere gebruikt als ingrediënt van hutspot en maakte deel uit van de hutspot zoals die bij het Leidens ontzet van 1574 werd gegeten. Daarnaast is pastinaak ook een heerlijke groente voor gebruik in veel soorten soep.

100 gram verse pastinaak bevat:

  • Energetische waarde 333 kJ/80 kcal
  • Koolhydraten 15 gram
  • Eiwit 1,3 gram
  • Vet 0,4 gram
  • Vitamine C 18 mg
  • Vitamine B1 0,08 mg
  • Vitamine B2 0,08 mg
  • Caroteen 0,02 mg
  • Calcium 51 mg
  • IJzer 0,6 mg